English
Trước thực trạng bạo lực học đường đang có xu hướng leo thang, vấn đề đạo đức nhà giáo và ranh giới mong manh giữa kỷ luật với hành vi xâm phạm thân thể học sinh một lần nữa trở thành tâm điểm của dư luận.
Vi phạm pháp luật núp bóng “sự cố giáo dục”
- Nguyễn Thanh Sơn bày tỏ sự phẫn nộ và bức xúc khi trong ngành giáo dục vẫn tồn tại những hành vi bạo lực. Theo ông, đây không đơn thuần là những “sự cố” mà là hành vi vi phạm nghiêm trọng luật pháp Việt Nam. Đáng quan ngại hơn, những hành động này lại xuất phát từ một bộ phận thầy cô giáo – những người vốn được coi là chuẩn mực – khiến tính chất sự việc càng trở nên nghiêm trọng và không thể chấp nhận trong môi trường sư phạm.
Mặc dù quy tắc ứng xử trong ngành đã được quy định rõ ràng, nhưng thực tế cho thấy “lằn ranh đỏ” này vẫn bị vi phạm. TS. Nguyễn Thanh Sơn nhận định: “Các nhà giáo hiện nay vẫn còn những ‘con sâu’, những người chưa chịu rèn luyện theo tinh thần ý thức đạo đức của nhà giáo nên đã thiếu sự kiềm chế cảm xúc cũng như thiếu chuẩn mực hành xử nên để xảy ra những hành vi bạo lực rất đáng phản đối như vậy.” Từ thực tế này, vị tiến sĩ nhấn mạnh cần thắt chặt chất lượng tuyển sinh đầu vào các trường sư phạm để xây dựng đội ngũ giáo viên không chỉ yêu nghề mà phải yêu trẻ như chính bản thân mình.
Áp lực không phải là tấm khiên cho sai phạm
Trước quan điểm cho rằng lớp học quá đông và áp lực thành tích khiến giáo viên dễ mất kiểm soát, TS. Nguyễn Thanh Sơn khẳng định không thể đổ lỗi cho khách quan. Ông cho rằng mọi giáo viên có hành vi sai phạm đều phải chịu trách nhiệm trước xã hội. Dù học sinh chưa đi đúng ý muốn chủ quan hay áp lực ngành có lớn đến đâu, người thầy vẫn phải hành xử theo đạo đức nhà giáo và tình người.
Trong các chuyến tập huấn trên cả nước, ông luôn nhấn mạnh thông điệp: “Nhìn các em học sinh như con mình và thậm chí là phải hơn cả con mình” để tránh những sai lầm đáng tiếc.
Chấn thương tâm lý và sự thất bại của bạo lực
Dưới góc độ sư phạm, TS. Nguyễn Thanh Sơn khẳng định: “Kỷ luật cần nghiêm khắc chứ không phải tàn nhẫn”. Ông làm rõ quan niệm dân gian “Thương cho roi cho vọt” không mang hàm ý khuyến khích đánh đập. Bạo lực không chỉ gây tổn thương thể xác mà còn để lại những vết sẹo tâm lý dai dẳng, khiến trẻ mất niềm tin vào người lớn, nhà trường và nảy sinh sự thù hằn khi trưởng thành.
Đồng quan điểm, PGS.TS Phạm Mạnh Hà – Chuyên gia Tâm lý chia sẻ: “Nghiêm khắc không có nghĩa là chúng ta làm tổn hại đến danh dự nhân phẩm của con trẻ. Nghiêm khắc là trẻ phải nhận ra lỗi lầm và thực hiện những hành vi thay đổi lỗi lầm của mình. Do đó chúng ta đừng bao giờ nhầm lẫn giữa nghiêm khắc và hà khắc.”
- Nguyễn Thanh Sơn làm rõ thêm về sự khác biệt giữa hai khái niệm: “Kỷ luật khác với bạo lực. Kỷ luật là những biện pháp quản lý để học sinh của mình thực hiện theo đúng những quy định và sửa chữa khuyết điểm. Bạo lực là những hành vi gây tổn thương tâm lý đến thể chất của học trò.” Thực tế cho thấy bạo lực luôn thất bại vì nó chỉ tạo ra những phản ứng ngầm hoặc thái độ bất cần từ trẻ.
Lỗ hổng giám sát và giải pháp cho tương lai
Một vấn đề nan giải là tại sao nhiều hành vi bạo lực kéo dài nhưng chậm bị phát hiện. TS. Sơn đề nghị lãnh đạo các trường cần có biện pháp giám sát chặt chẽ hơn thông qua lực lượng lãnh đạo trực, y tế, giám thị và cơ chế kiểm tra đột xuất thay vì chỉ dựa vào hệ thống camera. Điều này tạo ra áp lực tích cực, nhắc nhở giáo viên luôn giữ chuẩn mực trong mọi tiết học.
Để kiến tạo môi trường giáo dục lý tưởng, TS. Nguyễn Thanh Sơn đề xuất hai giải pháp cốt lõi:
- Nâng cao chất lượng nhà giáo: Ưu tiên tu dưỡng đạo đức và kỹ năng quản trị cảm xúc bên cạnh bồi dưỡng chuyên môn.
- Tăng cường chế tài: Ngành Giáo dục cần có thêm các cơ chế quản lý, kiểm tra thường xuyên và liên tục đối với đội ngũ giáo viên.
Khép lại bản tin, vị Tiến sĩ bày tỏ hình dung về một “ngôi trường hạnh phúc” – nơi không có nỗi sợ hãi. Khi một đứa trẻ cảm thấy sợ hãi trong lớp học, đó là lời nhắc nhở về trách nhiệm chung của cả hệ thống từ gia đình, nhà trường đến toàn xã hội.
Lằn ranh kỷ luật và bạo lực – Để trường học thực sự an toàn
Theo Báo điện tử VOV1
